Richardson-en estrapolazioa

Nola konbinatu bi hurbilketa hh eta h/2h/2 pausuekin errore-termino nagusia ezabatzeko eta ordena igotzeko, termino guztietarako eta berretura bikoitietarako formulekin.

Ideia: errore nagusia ezabatu

MM balio zehatzaren N1(h)N_1(h) hurbilketa baten errore-forma ezagutzen badugu, N1(h)N_1(h) eta N1(h/2)N_1(h/2) konbina ditzakegu errorearen lehen terminoa ezabatzeko. Prozesua errepikatzeak ordena igotzen du aldiro.

M=N1(h)+k1h+k2h2+k3h3+(O(h))M=N_1(h)+k_1 h+k_2 h^2+k_3 h^3+\cdots\quad(\mathcal{O}(h))

Kasu orokorra eta berretura bikoitiak

Erroreak h-ren berretura guztiak dituenean, urrats bakoitzak ordena bat irabazten du. Simetriaz berretura bikoitiak soilik badaude (zentralarena bezala), urrats bakoitzak bi ordena irabazten ditu eta pisuak aldatzen dira.

FrogapenaFrogapena: Richardson-ek ordena igotzen duIkusi orri propio gisa →
  1. Berretura guztien errorearetik abiatzen gara eta h/2h/2 pausuarekin ere ebaluatzen dugu:

    M=N1(h)+k1h+k2h2+M=N1 ⁣(h2)+k1h2+k2h24+\begin{aligned} M&=N_1(h)+k_1 h+k_2 h^2+\cdots\\ M&=N_1\!\left(\tfrac{h}{2}\right)+k_1\tfrac{h}{2}+k_2\tfrac{h^2}{4}+\cdots \end{aligned}
  2. 2(bigarrena)(lehena)2\cdot(\text{bigarrena})-(\text{lehena}) egiten dugu. k1hk_1h terminoa ezabatu eta O(h2)\mathcal{O}(h^2) errorea geratzen da:

    M=N1 ⁣(h2)+[N1 ⁣(h2)N1(h)]k2h22M=N_1\!\left(\tfrac{h}{2}\right)+\left[N_1\!\left(\tfrac{h}{2}\right)-N_1(h)\right]-k_2\tfrac{h^2}{2}-\cdots
  3. Zati ezagunari N2(h)N_2(h) deitzen diogu: 2. ordenako hurbilketa da. 13\tfrac13, 115\tfrac{1}{15}, … pisuekin errepikatzeak ordena gehiago igotzen du.

    N2(h)=N1 ⁣(h2)+[N1 ⁣(h2)N1(h)]N_2(h)=N_1\!\left(\tfrac{h}{2}\right)+\left[N_1\!\left(\tfrac{h}{2}\right)-N_1(h)\right]